Oplaw

M&A CONTRACT DRAFTING AND NEGOTIATION

Hợp đồng M&A (mua bán và sáp nhập doanh nghiệp) chính là “tấm giấy quan trọng nhất” quyết định thành công hay thất bại của thương vụ mua công ty. Bài viết giải thích dễ hiểu, từng bước một về cách soạn thảo và đàm phán hợp đồng này theo pháp luật Việt Nam hiện hành, giúp bạn – dù không học luật – cũng nắm rõ cách bảo vệ quyền lợi, tránh rủi ro và tự tin thực hiện thương vụ.

1. Hợp đồng M&A được pháp luật Việt Nam quy định như thế nào?

Bạn không cần lo lắng vì pháp luật Việt Nam đã có khung rõ ràng để bảo vệ các bên tham gia mua bán doanh nghiệp. Hai văn bản chính là Luật Doanh nghiệp 2020Bộ luật Dân sự 2015.

M&A thường được thực hiện theo hai cách phổ biến nhất:

  • Sáp nhập hoặc hợp nhất công ty: Hai công ty gộp lại thành một.
  • Mua bán cổ phần hoặc phần vốn góp: Đây là hình thức hay gặp nhất – bạn mua lại cổ phần hoặc vốn góp của chủ cũ.

Tất cả đều phải tuân thủ nguyên tắc đơn giản: hai bên tự nguyện thỏa thuận, nhưng không được vi phạm pháp luật và phải lập thành văn bản rõ ràng. Nếu thương vụ lớn (trên 35% giá trị tài sản của công ty), bạn cần được Hội đồng thành viên hoặc Đại hội đồng cổ đông đồng ý.

2. Quy trình soạn thảo hợp đồng M&A diễn ra như thế nào?

Để tránh sai sót, chúng ta nên làm theo 5 bước rõ ràng, dễ theo dõi:

  1. Ký thỏa thuận bảo mật (NDA): Bên mua muốn xem thông tin nội bộ của công ty bạn, nhưng phải cam kết không tiết lộ cho ai khác.
  2. Ký Thỏa thuận nguyên tắc (LOI hoặc Term Sheet): Đây là “bản nháp” ghi lại ý định mua bán, giá sơ bộ và những điều khoản quan trọng.
  3. Thẩm định pháp lý (Due Diligence): Bên mua kiểm tra kỹ công ty bạn (tài chính, thuế, hợp đồng, tranh chấp…). Kết quả này rất quan trọng để soạn hợp đồng sau.
  4. Soạn thảo và đàm phán hợp đồng chính thức: Đây là giai đoạn quan trọng nhất, thường gọi là SPA (hợp đồng mua bán cổ phần).
  5. Ký kết và hoàn tất giao dịch: Thanh toán tiền, chuyển quyền sở hữu và đăng ký với cơ quan nhà nước.

3. Những điều khoản quan trọng nhất trong hợp đồng M&A

Hợp đồng tốt là hợp đồng mà cả hai bên đều hiểu rõ và thấy công bằng. Dưới đây là những phần bạn nhất định phải chú ý:

  • Giá mua và cách thanh toán: Ghi rõ giá bao nhiêu, trả một lần hay trả dần, có điều kiện gì không.
  • Cam đoan và bảo đảm: Bên bán phải “cam kết” rằng công ty không có nợ ẩn, không tranh chấp, không vi phạm pháp luật. Nếu sau này phát hiện sai, bên mua có quyền đòi bồi thường.
  • Điều kiện để giao dịch hoàn thành: Ví dụ phải được cơ quan nhà nước chấp thuận, không có thay đổi lớn xấu bất ngờ…
  • Trách nhiệm bồi thường: Nếu bên nào vi phạm thì phải bồi thường bao nhiêu, trong bao lâu.
  • Cam kết không cạnh tranh: Sau khi bán, chủ cũ thường không được mở công ty mới cạnh tranh trong một thời gian nhất định.
  • Giải quyết tranh chấp: Nếu có vấn đề, hai bên sẽ giải quyết ở đâu (Tòa án hay Trọng tài) và áp dụng luật nào.

4. Cách đàm phán hợp đồng M&A hiệu quả và khéo léo

Đàm phán không phải “cãi nhau” mà là cùng nhau tìm điểm chung để cả hai bên đều hài lòng. Một số mẹo thực tế:

  • Chuẩn bị kỹ: Biết rõ điểm mạnh, điểm yếu của thương vụ và giới hạn cuối cùng của mình.
  • Để luật sư soạn dự thảo đầu tiên: Bên soạn trước thường có lợi thế.
  • Tập trung vào những điều khoản lớn trước (giá, bồi thường, điều kiện hoàn thành), sau đó mới bàn chi tiết nhỏ.
  • Ghi chép lại mọi thỏa thuận bằng văn bản để sau này không bị quên hoặc tranh cãi.

5. Những rủi ro thường gặp và cách phòng ngừa đơn giản

Nhiều doanh nghiệp gặp vấn đề sau khi ký vì:

  • Phát hiện nợ hoặc tranh chấp ẩn sau khi mua.
  • Giá mua cao hơn giá trị thực tế.
  • Không được cơ quan nhà nước chấp thuận.

Cách phòng ngừa dễ làm nhất:

  • Thực hiện kiểm tra pháp lý (Due Diligence) kỹ trước khi ký.
  • Quy định rõ ràng phần bồi thường trong hợp đồng.
  • Có luật sư đồng hành từ đầu đến cuối.

THÔNG TIN LIÊN HỆ OPLAW:

Soạn thảo và đàm phán hợp đồng M&A không khó nếu bạn có người đồng hành hiểu rõ pháp luật và luôn đặt lợi ích của bạn lên hàng đầu. Một hợp đồng tốt sẽ giúp bạn yên tâm chuyển giao doanh nghiệp, tránh rủi ro không đáng có và tập trung phát triển kinh doanh sau thương vụ.

Nếu quý doanh nghiệp đang chuẩn bị thương vụ M&A hoặc cần tư vấn soạn thảo, rà soát và đàm phán hợp đồng, hãy liên hệ ngay OPLAW – Công ty Luật để được đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm hỗ trợ tận tình. Chúng tôi luôn sẵn sàng giải thích mọi điều một cách đơn giản nhất và đồng hành cùng bạn từ bước đầu tiên.

Fanpage: https://www.facebook.com/share/1GSEWz5MxE/?mibextid=wwXIfr

Hoặc điền form cuối website

OPLAW – Đồng hành cùng bạn từ ý tưởng đến thành công!

On Point's Commitment

  • Free initial consultation
  • Documents drafted to latest regulations
  • On-time delivery guaranteed
  • No hidden fees beyond the contract
  • After-service support included

Get Consultation

Leave your details and our expert will get in touch with you.